علوم سياسي ،مطا لعات منطقه اي

مشروطه و شگل گيري نخستين احزاب در ايران

احمد شريعتي — Tue, 10 Apr 2012 12:41:00 GMT

اجتماعيون عاميون در مقابل اجتماعيون اعتداليون

احزاب سياسي از نهادهاي موثر در حيات سياسي جوامع هستند كه خود بر بستر پيشزمينه‌هاي مختلف سياسي‌، فرهنگي‌، اجتماعي و اقتصادي گوناگون روئيده و بازتاب شرايط عيني و ذهني حاكم بر جامعه از يكسو و ساختار نظام سياسي از سوي ديگر و برآيند چگونگي مواجهه و تعامل نيروهاي مختلف اجتماعي با عرصه سياست است. سابقه حزب سياسي در ايران به شكل مشخص و در چارچوب تعريفهاي مرسوم و كنوني از احزاب ، به حدود صد سال قبل باز مي گردد. عصر روشنگري در ايران از اواسط دوره قاجار آغاز شد . از عواملي كه به اين مهم انجاميد، عبارتند از : مشاهده پيشرفت اروپا و وجود دموكراسي و قانون درآنجا توسط تاجران و دانشجويان اعزامي و بعضي درباريان ، اصطكاك بين سلطنت و برخي علما به علت اعطاي امتيازهايي به اجانب. افزون بر آن ورود انديشه هاي جديد دموكراتيك و قانونگرايانه و گاهي سوسيال دموكرات و سوسياليستي از اروپا و قفقاز كه اغلب از طريق نويسندگان، روزنامه نگاران، روشنفكران و انقلابيهاي ايراني و غير ايراني صورت ميگرفت، تكوين نخستين انجمنها و احزاب جديد را در پي داشت.
اغلب پژوهشگران، آغاز فعاليت احزاب سياسي در تاريخ معاصر ايران را به دوره پس از انقلاب مشروطيت باز مي گردانند. اين سخن از يكسو درست است، زيرا احزاب و گروههاي پس از انقلاب مشروطيت، به ويژگيهاي يك حزب سياسي نزديكترند در حالي كه قبل از آن جريانهاي فعال سياسي بر خلاف احزاب سياسي پس از آن، بيشتر غير قانوني ، فاقد اساسنامه و . . . بوده اند، با اين وصف نمي‌توان نقش آنها را در زايش مشروطه و شكل‌گيري احزاب پس از آن ناديده گرفت. به نظر خانم دكتر منصوره اتحاديه مورخ برجسته و نويسنده كتاب «پيدايش و تحول احزاب سياسي مشروطيت»، گر چه آغاز فعاليتهاي احزاب سياسي در ايران، همسو با سير تحول انقلاب مشروطيت و تأسيس مجلس شوراي ملي بود، اما در بررسي پيدايش احزاب سياسي بايد نخست به فعاليتهاي جمعي و كارهاي سياسي پيش از اين دوره پرداخته شود. وي در كتاب خود مينويسد: «در سالهاي قبل از انقلاب مشروطيت تشكيلات سياسي و انجمنهاي مخفي بودند كه زمان پيدايي آن، به اواخر سلطنت ناصرالدين شاه و اوايل زمامداري مظفرالدين شاه باز ميگشت. اين انجمنها خواستار اصلاحات بودند و سعيشان بر آن بود كه دستههاي مختلف، خاصه علما و تجار را با يكديگر همگام كنند و همين خواسته آنها سبب توفيق انقلاب مشروطيت شد». نويسنده مذكور در ادامه به مجامعي مانند فراموش خانه، انجمن مخفي، انجمن ملي و ... اشاره ميكند و معتقد است؛ اين گروهها در واقع بانيان احزاب سياسي دورههاي مشروطيت ميباشند. به هر روي؛ هدف ظاهري همه گروههاي سياسي قبل از مشروطه‌، اصلاحات در دولت، ملت و انسداد نفوذ بيگانگان بود اما عملا اقدامات آنها راه را براي نفوذ بيشتر بيگانگان و عقب ماندگي ايران گشود.
با آغاز مشروطه و شكلگيري مجلس، احزاب نيز ظاهر شدند. به طور كلي از مجلس دوم است كه گروه ها، انجمن ها و جمعيت هاي كوچك به احزاب جدي تبديل شدند و اهداف خود را در قالب مرامنامه بيان كردند. حزب اجتماعيون عاميون، حزب اجتماعيون اعتداليون، حزب اتفاق و ترقي و جمعيت ترقيخواهان هر كدام بنا به ضرورتي در طول مجلس دوم شكل گرفتند و فراكسيون پارلماني و روزنامه حزبي و بعضاً مرامنامه و نظامنامه خود را به وجود آوردند .
حزب اجتماعيون عاميون اولين حزب سياسي منطبق بر تحزب غربي بود كه در ايران تاسيس شد. اين حزب شاخه حزب سوسيال دموكرات يا حزب همت قفقاز، در ايران به شمار مي رفت. مهمترين شاخهي اين حزب در تبريز به وجود آمد. اين حزب كه مجاهد يا مجاهدين و اعضاي آن فدايي خوانده مي‌شدند ، داراي يك كميتهي سري كوچك بود، كه مركز غيبي نام داشت. حزب اندكي بعد، كلمهي اجتماعيون، كه به معناي سوسياليست به كار مي‌رفت از نام خود حذف، و كلمهي دموكرات را انتخاب كرد. طبق نظر دكتر مهدي ملك زاده در كتاب «انقلاب مشروطيت ايران»، اين حزب كه برنامه سوسيال دموكراتيك داشت، به دليل ترس از واكنش منفي مردم عنوان دموكرات را به جاي سوسيال براي خود انتخاب كرد. حزب اجتماعيون عاميون يك حزب راديكال (تندرو) بود و اعضاي آن را بيشتر روشنفكران غربزده تشكيل ميدادند. هستهي مركزي تشكيل دهندهي حزب، افرادي چون سيد حسن تقي زاده، حيدرخان عمواوغلي، سليمان ميرزا و سيد رضا مساوات بودند و روزنامههايي چون؛ ايران نو در تهران، شفق در تبريز و نوبهار را در خراسان منتشر مي ساختند اين حزب در نشريات خود، مخالفينش را به نام محافظه كار، ارتجاعي و سرمايه دار و اشراف و اعيان به باد انتقاد مي‌گرفت. برنامه اين حزب براي ايجاد دگرگونيهاي اجتماعي شامل تصويب علني تفكيك دين از دولت، كاهش اقتدار محلي بعضي از سران عشاير و نيز تعريف جديدي از مليت بود كه فراتر از وابستگيهاي مذهبي و قومي بود.
دموكرات ها در مجلس دوم در اقليت بودند و از بين 120 نماينده مجلس، تنها 27 نفر دموكرات بودند. علت اين امر در اين بود كه حزب اجتماعيون عاميون نه از حمايت و علاقه طبقه حاكمه برخوردار بود و نه رابطهاي با طبقه پايين اجتماع داشت. با وجود اينكه از منافع آن طبقه دفاع مي كرد ولي خود اعضاي حزب از آن طبقه نبودند. با وجود اينكه دموكرات ها در اقليت بودند، ولي داراي تشكيلات و ايدئولوژي محكمي بودند كه به آنها قدرتي بيش از تعدادشان مي داد. آنها از دو امتياز مهم برخوردار بودند. اول اينكه اغلب اعضاي اين گروه صاحب قلم توانايي بودند و مقالات تند و تاثيرگذار در حمايت از انديشه هاي خود مي نوشتند و دوم آنكه از روزنامه هاي متعدد بهره مي گرفتند.
مرامنامه حزب اجتماعيون عاميون به اختصار بر اين موارد تاكيد داشت: «قرن بيستم براي شرق دوره تجدد است... ايران بايد به شكل مملكت قانوني در آيد و حكومت مركزي قوي شود تا خارجيان نتوانند آنرا تضييق نمايند....در مورد حقوق مدنيه، همه افراد بايد مساوي باشند و در مقابل قانون متساوي باشند از هر نژاد و مذهب و مليت كه باشند. آزادي هاي كلام، مطبوعات، اجتماعات، جمعيت ها و تعطيلات و اقامت و مسافرت را مي خواهد. قانون انتخابات بايد مساوي، عمومي، مخفي، مستقيم و متناسب باشد....قوه قضائيه از اجرائيه بايد جدا باشد... قوه سياسي بايد از قوه روحاني جدا باشد... و تعليم و تربيت مجاني و اجباري و توجه به تربيت زنان بشود. خدمت نظام نيز بايد اجباري باشد.»
ملك الشعراي بهار نيز در كتاب تاريخ احزاب خود درباره اهداف و مرامنامه اين حزب چنين مي آورد: «دموكرات ها كه يك بند مرامشان "انفكاك كامل قوه سياسي از قوه روحاني" و بند ديگر "ايجاد نظام اجباري"، "تقسيم املاك بين رعايا"، "قانون منع احتكار"، "تعليم اجباري"، "بانك فلاحتي"، "ترجيح ماليات غيرمستقيم بر مستقيم" و "مخالفت با مجلس اعيان"... بود، مورد هجوم علما و گروه انبوهي از رعايا و توده قرار گرفتند. اكثر افراد دموكرات افراد روشنفكر و صاحب قلم بودند. دموكرات ها خواستار تغيير در ساختار قدرت و اعلام جمهوري بودند.»
يكي از ويژگي هاي اين گروه توجه خاص آنان به موضوع امپرياليزم بود. دموكراتها بيش از ساير احزاب به مسئله امپرياليزم و سلطه دول غرب توجه داشتند. آنها معتقد بودند و بارها تكرار مي كردند كه، فقط با ايستادگي عليه روسها و انگليسيها خواهند توانست جلوي تجاوزات آنها را بگيرند.
به رغم وجود شعارهاي تند و انقلابي كه حزب ميكوشيد در ميان آنها گوي سبقت را از رقبا بربايد، به دليل ساختهاي جامعه، منطبق نبودن در خواستها با واقعيات و عدم تقارن ميان ويژگيهاي حزب و جامعهي ايران، حزب در جذب افراد كمتر موفق بود
حزب اجتماعيون اعتداليون نيز در شرايط مجلس دوم و در مقابل حزب اجتماعيون عاميون تشكيل شد. علي اكبر دهخدا ، مرتضي قلي نائيني، محمدصادق طباطبايي (پسر آيت الله سيد محمد طباطبائي) و عليمحمد دولت آبادي (برادر كوچك‌تر يحيي دولت آبادي) و . . . از رهبران آن محسوب شده و از حمايت تعداد كثيري از نمايندگان مجلس و سران و رهبران انقلاب چون ستارخان، باقرخان‌، سپهدار تنكابني، آيت الله طباطبايي و آيت الله بهبهاني برخوردار بودند و از روزنامهي «وقت» كه بعدها به روزنامه «مجلس» تغيير نام داد براي بيان ديدگاههاي خود استفاده مي‌كردند. اجتماعيون اعتداليون در مجلس دوم موفق به كسب برترى در قياس با ديگر احزاب، به ‌ويژه حزب دموكرات، شد. اجتماعيون اعتداليون در مجلس دوم، 36 عضو داشت. اين حزب، خواستار تغييرات آهسته و مخالف اقدامات تندروانه و راديكال بود. اين حزب هوادار روش ملايم تر و رعايت سير تكامل بود و اعتقاد به كشتن و از ميان بردن مستبدان و مخالفين را نداشت و از اين رو بيشتر اعيان بدان حزب پناه مي بردند.
اگرچه تاريخ دقيق تاسيس حزب روشن نيست ولي هدف آن روشن است. در واقع هدف اصلي آن ارائه يك سياست خاص نبود؛ بلكه بيشتر تكذيب سياست دموكراتها بود. برنامه اي هم كه تهيه كرده بودند بيشتر در پاسخ به حملات آنان بود. روزنامه «وقت» يكي از ارگانهاي اين حزب در جائي كه مي خواهد برنامه اعتداليون را توضيح دهد مينويسد: «دموكراتها همه انقلابي اند و مي خواهند مملكت را خراب كنند. آنها اعتدال را از طريق روش طبيعت توجيه مي كردند. تعادل و موازنه اساس همه چيز و سر بقا است. هر چيز اگر از تعادل خارج شود منقلب و فاسد و منعدم مي شود.»

مهدي ملك زاده در شرح شكل گيري اين دو حزب مي نويسد:

«پس از فتح تهران و تشكيل حكومت جديد، ديري نگذشت كه گياه زهرآلود اختلاف و نفاق از خاك سر به درآورد و كشمكش علني و آفتابي شد و روز به روز شدت گرفت، تا به ترور و خونريزي سران احرار و جنگ پارك منتهي شد و در همان ايام حزبي به نام انقلابي و حزب ديگر به نام اعتدالي كه از اختلاف ميان مشروطه خواهان سرچشمه ميگرفت، به وجود آمد. پس از چند روز، اعتداليون، فراكسيون حزب اعتدال را كه داراي اكثريت قاطع در مجلس بود و دموكراتها فراكسيون حزب دموكرات (اقليت) را كه از بيست نفر تجاوز نميكرد، پشت تريبون مجلس معرفي كردند و مرام و نظام حزب را تقديم رياست مجلس نمودند.»
عليرغم اختلافاتي كه براي اين دو حزب برشمرده شد و تاريخ نيز بر آن تاكيد دارد، اين دو از برخي جهات با يكديگر مشابهت دارند كه عبارتند ار: 1- وقايعي كه به تشكيل آنها منجر شد يكي بود. 2- تعداد اعضاي هر دو محدود بود و شامل عده اي از وكلا در داخل مجلس و عده اي در خارج از مجلس ميشد. 3- هر دو كلوب و روزنامه داشتند و مرامنامه و نظام نامه منتشر مي كردند. 4- هر دو به اساس مشروطه و پشتيباني از مجلس مصر بودند.
به هر حال ، اين دو حزب، مهمترين تشكل‌هاي تحول ساز حد فاصل مشروطه و سلطنت رضا شاه بودند كه با نامهاي مختلف و با ائتلافهاي گوناگون در مجلس اول تا پنجم موثرترين نقش را ايفا كردند . به غير از آن دو ، احزاب كوچكتري نيز بودند كه اغلب از طريق ائتلاف با اين دو حزب به حيات خود ادامه دادند. به استثناي اين احزاب ، فرقه داشناكوسيون و حزب عدالت ، دو تشكل غير اسلامي بودند كه به ترتيب به ارامنه و كمونيستها تعلق داشتند و به صورت فعال در مناطقي از ايران فعاليت داشتند.

منابع و ماخذ
1 - اتحاديه نظام مافي، منصوره (1381) پيدايش و تحول احزابي سياسي دوره مشروطيت، تهران، انتشارات كتاب سيامك،
2 - زماني، صفر(1379) تاريخچه احزاب و حزب دموكرات ايران، تهران، واژه آراء،
3 - ملك زاده، مهدي(بي تا) تاريخ انقلاب مشروطيت ايران، تهران، انتشارات ابن سينا، ج اول،
4 - مدير شانهچي، محسن (1375) احزاب سياسي ايران، تهران، رسا،
5 - نوذري، عزت الله(1380) تاريخ احزاب سياسي در ايران، شيراز، انتشارات نويد شيراز،
6 - تبريزنيا، حسين (1371) علل ناپايداري احزاب سياسي در ايران، تهران، نشر مركز بين الملل،
مرتضي باقيان

هژموني چيست

احمد شريعتي — Tue, 10 Apr 2012 11:59:00 GMT

هژموني (Hegemony)

هژموني از واژه‌ي هژمون يوناني به معناي رييس يا فرمان‌روا است و اشاره است به تسلط يا تفوّق کشوري بر كشورهاي ديگر از طريق ديپلوماسي يا تهديد به اطاعت و يا پيروزي نظامي.

با اين حال اين واژه اغلب به مفهوم مورد نظر «آنتونيو گرامشي» متفكر ماركيست و نويسنده ايتاليايي به كار مي‌رود كه دلالت بر تسلط و استيلاي يك طبقه نه فقط از جنبه اقتصادي بلكه از تمام جنبه‌هاي اجتماعي، سياسي و ايديولوژيك دارد. به نظر گرامشي، سلطه‌ي سرمايه‌داران فقط به وسيله‌ي عوامل اقتصادي تامين نمي‌شود، بلكه نيازمند قدرت سياسي و نيز يك سيستم يا دستگاه عقيدتي يا ايديولوژيك است كه كارش فراهم كردن موجبات رضايت طبقه تحت سلطه است. اين دستگاه در جوامع سرمايه‌داري عبارتند از نهادهاي جامعه مدني مثل دولت، احزاب، كليسا، خانواده و حتي اتحاديه‌هاي كارگري. ثبات جوامع سرمايه‌داري نيز ناشي از سلطه‌ي ايديولوژيكي دستگاه حاكم بر طبقه كارگر است. گرامشي، اعتقاد دارد كه اين سلطه نمي‌تواند كامل باشد، زيرا عقل سليم كه ناشي از تجربه نزديك است، به طبقه‌ي كارگر يك نوع آگاهي مي‌بخشد كه نقطه‌ي مقابل آن، نوع آگاهي است كه طبقه‌ي سرمايه‌دار بر آن تحميل مي‌كند. به نظر گرامشي اگر اين آگاهي انقلابي توسط روشن‌فكران تقويت شود به صورت يك نيروي كارآمد درمي‌آيد. از نظر وي مبارزه طبقاتي تا حدود زيادي، كشمكش بين گروه‌هاي روشن‌فكري است كه يكي در خدمت طبقه سرمايه‌دار و ديگري در خدمت طبقه كارگر است.

به عبارتي مي‌توانيم بگوييم، هژموني اصطلاحي است كه گرامشي آن را باب كرده تا چه‌گونه‌گي سلطه‌ي يك طبقه بر طبقه‌ي ديگر را به وسيله‌ي آميزه‌اي از وسايل سياسي و ايديولوژيكي وصف كند. با اين كه نيروي سياسي (جبر) همواره داراي اهميت است، اما نقش ايديولوژي در تحصيل رضايت طبقات تحت سلطه حتي ممكن است از آن هم مهم‌تر باشد. موازنه‌ي ميان جبر و رضايت، از جامعه‌اي به جامعه‌ي ديگر فرق مي‌كند؛ به طوري كه اهميت دومي در جوامع سرمايه‌داري بيش‌تر است.

از نظر گرامشي، دولت ابزار اصلي نيروي جبر است ولي تحصيل رضايت از راه سلطه‌ي ايديولوژيك به وسيله‌ي ساير نهادها محقق مي‌شود.

بنابراين هر چه قدرت جامعه‌ي مدني بيش‌تر باشد، احتمال حصول سلطه با وسايل ايديولوژيكي بيش‌تر است. و از طرفي نيز نامحتمل است كه سلطه هرگز بتواند كامل باشد. به عنوان مثال در جامعه سرمايه‌داري معاصر، طبقه‌ي كارگر آگاهي دوگانه‌اي دارد كه قسمتي از آن را ايديولوژي طبقه‌ي سرمايه‌دار تعيين مي‌كند ولي قسمت ديگر آن انقلابي است و به وسيله‌ي تجاربي تعيين مي‌شود كه كارگران از جامعه‌ي سرمايه‌داري دارند. و براي سرنگون كردن جامعه‌ي سرمايه‌داري، كارگران بايد نخست ايديولوژي خود را كه از آگاهي انقلابي‌شان سرچشمه مي‌گيرد، به حداكثر رسانند.

به طور كلي اين واژه به مفهوم تسلط و برتري است كه عبارت است از چيره‌دستي و مهارت بيش‌تر در امور ديپلوماسي و روابط ديپلوماتيك بين دولت‌ها و برخي از پژوهش‌گران در مورد تفوق نظامي‌گري نيز اين واژه را به كار برده‌اند كه ظاهراً در اسناد و آرشيو خبري رسانه‌هاي جمعي اروپا و امريكا در اين زمينه سابقه‌ي فراوان وجود دارد.

حتي نسبت به بنيادگراها نيز عده‌اي از اين واژه استفاده كرده‌اند. بنابراين به لحاظ فرهنگ‌هاي سياسي مختلف، مي‌تواند معاني ديگري نيز ارايه شود.

منابع:

1ـ فرهنگ فرهيخته، شمس‌الدين فرهيخته، ص 739.

2ـ دايره‌المعارف تطبيقي علوم اجتماعي، عليرضا شايان‌مهر، صص 569 ـ 568.

3ـ فرهنگ جامعه‌شناسي، آبركراجي، نيكلاس، رهيل، استفن وترنر و برايان اس، ص 176.

جنگ رواني

احمد شريعتي — Mon, 19 Dec 2011 16:25:00 GMT

معاني متنوعي براي جنگ رواني قائل شده‌اند و دائماً هم تغييراتي در تعريف آن رخ مي‌دهد. اما مي‌توان از جمع بندي‌ تعاريف موجود، جنگ رواني را اينگونه تعريف كرد: استفاده برنامه‌ريزي شده از تبليغات به وسيله عوامل آشكاري همچون راديو، تلويزيون، مطبوعات و ... و عوامل پنهاني مانند شايعه به منظور تحريف عقايد، تضعيف روحيه و بي‌اعتبار كردن انگيزه‌ها و كاستن از اقتدار حكومت مخالف مي‌باشد

آشنائي انسان با پديده اثرگزاري رواني و كاربرد آن در عرصه‌هاي مختلف زندگي، بويژه در جنگ‌ها و فعاليت‌هاي سياسي، درتاريخ كهن بشر ريشه دارد. «لاين برگر» پيشين? جنگ رواني را در 1254 سال قبل از ميلاد در جريان جدال‌هاي «كيدون» در برابر «ميديانيت‌ها» ذكر مي‌كند. نخستين كسي كه اصطلح جنگ رواني را بكار برد مورخ و تحليل‌گر نظامي بريتانيايي بنام «فولر» بود كه در سال 1920م چنين اصطلاحي را وارد فرهنگ لغات كرد. اين اصطلاح در ژانويه 1940م براي اولين بار وارد ادبيات آمريكا شد و اولين بار در پيوست فرهنگ بين‌الملل «وبستر» بكار رفت.[

«رونالد پروس» 18 واژ? معادل براي جنگ رواني ذكر كرده كه گروه‌ها و افراد مختلف بكار مي‌برند. برخي از آنها عبارتند از: جنگ افكار، جنگ اعصاب، جنگ سياسي، جنگ تبليغاتي، جنگ كلامي، مبارزه اطلاعاتي، جنگ كلمه و عقيده.[ برخي جنگ سرد را نيز مرادف با اين اصطلاح مي‌دانند؛ اما گروهي اين دو را متفاوت با همديگر قلمداد كرده‌اند و قائلند كه اگر تبليغات براي پيشبرد عمليان نظامي باشد، جنگ رواني است و اگر براي پيشبرد اهداف سياسي متكي به قدرت نظامي باشد، جنگ سرد است

نمونه‌هاي تاريخي فراواني در استفاده از اين نوع جنگ وجود دارد. استفاده يونانيون از «اسب تراوا» در تصرف تراوا را مي‌توان از اين جمله برشمرد. سازمان‌هاي نظامي نيز بطور وسيع در جنگ‌هاي جهاني اول و دوم به شدت اين جنگ را مورد استفاده قرار داده‌اند.

رابطه جنگ رواني و عمليات رواني

جنگ رواني را اخص از عمليات رواني مي‌دانند؛ چون عمليات رواني عبارتست از جنگ‌هاي رواني و ديگر فعاليت‌هاي رواني و اعمال سياسي، نظامي، اقتصادي و ابدئولوژيكي؛ كه به منظور ايجاد زمين? مساعد در احساسات حالات و رفتار گروه‌هاي مورد هدف به منظور نيل به هدف‌هاي ملي طرح ريزي و اجرا مي‌شود.

اما جنگ رواني، اقدامات رواني به منظور نفوذ عقايد، احساسات و رفتارهاي گروه‌هاي مورد نظر مي‌باشد و اصولاً هدف‌هاي ملي را در زمان جنگ، پشتيباني مي‌نمايد.[]

شيوه‌هاي جنگ رواني

مفهوم جنگ رواني را مي‌توان در مورد كليه روش‌ها و وسايل بكار گرفته شده بر ضد فكر انسان بكار برد. برخي از روشها و مهارت‌هاي جنگ رواني عبارتند از:

1. تهديد؛ 2. فريب؛ 3. تكرار مطالب؛ 4. شايعه؛ 5. تحريف؛ 6. سانسور خبري؛ 7. بزرگنمايي مشكلات؛ 8. تفرقه‌افكني؛ 9. ترور؛ 10. تبليغات؛ 11. دادن اطلاعات ناقص؛ 12. كوچك‌نمايي توانمندي‌ها

عوامل مؤثر بر موفقيت جنگ رواني

براي اين كه جنگ رواني در يك جامعه مؤثر واقع شود، عوامل مختلفي لازم است؛ كه مي‌توان برخي از مهمترين آنها را اينگونه برشمرد:

1. شناخت افراد مخاطب؛ براي كسب توفيق در إعمال جنگ رواني، لازم است ويژگي‌هاي رواني و ذهني مخاطب شناخته شوند؛

2. شناخت محيط پيرامون مخاطب؛

3. دوري جستن از طرح بحث‌هاي انتزاعي و كلي؛ مانند مباحث سياسي و ايدئولوژيكي.[8]

اقسام جنگ رواني

عمليات مربوط به جنگ رواني، ممكن است كوتاه مدت يا دراز مدت باشد. انواع فعاليت‌هاي كوتاه مدت آن موارد زير را شامل مي‌شود:

1. تبليغات راهبردي؛

2. تبليغات جنگي؛

3. نشر خبر؛

4. فريب دشمن؛

5. تبليغات سري.

اعمال دراز مدت آن شامل نشر خبر به روش مستمر با استفاده از وسايل مختلف و با هدف كمك به سياست خارجي دولت و بالا بردن شهرت و اعتبار آن و دست‌يابي به دوستي و تأييد مي‌باشد.[

اهداف جنگ رواني

«صلاح نصر» به نقل از كتاب «جنگ سياسي راهنماي همزيستي رقابت‌آميز» اثر جان اسكات؛ هدف اساسي جنگ سياسي را ضعيف كردن دشمن و در صورت امكان، نابود كردن وي بوسيله مانورهاي ديپلماتيك، فشار اقتصادي، ارعاب، خرابكاري، دادن اطلاعات درست يا نادرست و محروم ساختن دشمن از دوستان و حاميانش، مي‌داند.[

جنبش وال استريت چيست به زبان ساده مختصر.

احمد شريعتي — Sun, 20 Nov 2011 16:18:00 GMT

وال استريت (به انگليسي: Wall Street) خيابان بسيار معروفي است در محله? منهتن کلان‌شهر نيويورک در ايالات متحده آمريکااست

جنبش " وال استريت را اشغال کنيد " ، متاثر از اوضاع نامساعد کنوني آمريکا است و به سرعت در ميان برخي گروه هاي سياسي و اجتماعي جا باز کرده است . اولين نشانه ظهور اين جنبش به روز 17 سپتامبر 2011 باز مي گردد که تعدادي از فعالان در برابر ساختمان بورس اوراق بهادار نيويورک در خيايان وال استريت تجمع کردند و اعلام کردند تا زماني که به خواسته هايشان رسيدگي نشود ، به تجمع خود پايان نخواهند داد . خواسته‌هايي که گستردگي آنها از بيمه تامين اجتماعي هست تا پايان بخشيدن به جنگ‌هاي آمريکا در جهان و ايجاد شغل براي جوانان. آنچه که اين خواسته‌هاي گوناگون را به هم وصل کرده، اين است که اين گروه‌ها اعتقاد دارند مديران مالي در وال استريت هستند که مسبب همه اين مشکلات هستند

احزاب سياسي ايران 5

احمد شريعتي — Sun, 13 Nov 2011 13:45:00 GMT

ذ : حزب ها وگروههاي منحل و تاريخي

1-حزب اعتداليون (ميانه رو)

2-حزب دموکرات (عاميون)

3-حزب سوسيال دموکرات (اجتماعيون عاميون)

4-حزب اتفاق

5-حزب شرقي

ر : دوران پهلوي

1-حزب کمونيست ايران (دهه1300)

2-حزب سوسياليست (ايران)

3-حزب تجدد

4-حزب اصلاح طلبان

5-حزب اراده ملي

6-حزب دموکرات ايران(1320)

7-حزب سومکا(حزب نازي ايران)

8-حزب مردم ايران

9-حزب زحمتکشان ملت ايران

10-حزب زحمتکشان ملت ايران(نيروي سوم)

11-حزب ايران زمين

12-حزب رستاخيز

13-فرقه دموکرات آذربايجان

ز : پس از انقلاب 57

1-حزب جمهوري خلق مسلمان

2-حزب جمهوري اسلامي

3-جبهه دموکراتيک ملي ايران

پايان

احزاب سياسي ايران 4

احمد شريعتي — Sun, 13 Nov 2011 13:17:00 GMT

ح : کمونيست_مارکسيسم-انقلابي

1-سازمان انقلابي کارگر ايران راه کارگر)

2-حزب توده ايران

3-حزب کمونيست ايران

4-اتحاديه کمونيست هاي ايران

5-سازمان انقلابيون کمونيست

6-حزب کمونيست ايران (مارکسيست_لنينيست-مائوئيست)

7-حزب کمونيست کارگر ي ايران

8-حزب کارگري ايران –حکمتيست

9-حزب کار ايران (طوفان)

10-سازمان اتحاد فدائيان کمونيست

11-جنبش سر بداران

12-روند جواني

خ : طيف اسلام گراي سکولار(سوسيال اسلامي –ليبرال اسلامي)

1- نهضت آزادي ايران

2- شوراي فعالان ملي-مذهبي

3- حزب جبهه مشارکت ايران اسلامي

4- سازمان مجاهدين انقلاب اسلامي

5- جنبش مسلمانان مبا ر ز

د : احزاب وسازمانهاي منطقه اي

1-حزب دمکرات کردستان

2-حزب دمو کرات کردستان ايران

3-سازمان انقلابي زحمتکشان کردستان ايران (کومله)

4-حزب حيات آزاد کردستان (پژاک)

5-سازمان خبات کردستان ايران

6-جندالله بلوچستان

ادامه دارد....

احزاب سياسي ايران3

احمد شريعتي — Sun, 13 Nov 2011 13:13:00 GMT

ث : احزاب مستقل از حکومت_اپوزيسيون خارج از حکومت

1- طيف ملي گرا _جمهوري خواه

1-1-حزب پان ايرانيست

2-1-حزب ملت ايران

3-1-جبهه ملي ايران

4-1-جامعه سيوسياليست هاي مصدقي

5-1-حزب مردم ايران

6-1-حزب ايران

ج : پادشاهي-ملي گرا _سلطنت طلب

1-گروه عقاب

2-حزب مشروطه ايران

3-ساشا

4-نهضت مقاومت ملي_بختيار

چ : طيف سوسياليست

1-سازمان فدائيان (اقليت)

2-سازمان فدائيان خلق ايران (اکثريت)

3-چريک هاي فدايي خلق ايران

4-حزب سوسيال دموکرات ايران

5-سوسياليست ايران

ادامه دارد....

احزاب سياسي ايران 2

احمد شريعتي — Sun, 13 Nov 2011 13:10:00 GMT

ب : احزاب درون حکومتي

1- احزاب اصولگرا

1-1-حزب عدالت طلبان ايران اسلامي

2-1-حزب موتلفه اسلامي

3-1-جامعه روحانيت مبارز

4-1-جمعيت ايثارگران انقلاب اسلامي

5-1-حزب نوانديشان ايران اسلامي

6-1-حزب جمعيت جوانان انقلاب اسلامي

7-1-جامعه اسلامي مهندسين

8-1-چکاذ آزاد انديشان

9-1-جمعيت ايران فردا

10-1-حزب الله ايران

11-1-انصار حزب الله

12-1-آباد گران ايران اسلامي

2- احزاب نزديک به اصلاح طلبان

1-2-حزب اعتدال وتوسعه

2-2-حزب اسلامي رفاه کارگران

پ : تشکلهاي دانشجوئي

1-جامعه اسلامي دانشجويان

2-دقتر تحکيم وحدت

3-جنبش عدالتخواهي

4-انجمن اسلامي دانشجويان مستقل

5-جنبش دانشجويان و دانش آموختگان ليبرال دانشگاههاي تهران

6-کنفدراسيون دانشجويان ايران

ادامه دارد....

احزاب سياسي ايران(1)

احمد شريعتي — Sun, 13 Nov 2011 13:07:00 GMT

الف: احزاب اپوزيسيون حکومتي

1- احزاب اصلي اصلاح طلب راست گرا

1-1-حزب کارگران سازندگي

2-1-حزب جامعه مدني همدان

2- احزاب اصلي اصلاح طلب چپ گرا

1-2-حزب اعتماد ملي

2-2-مجمع روحانيون مبارز

3-2-حزب اسلامي کار

4-2-مجمع اسلامي بانوان

5-2-حزب مردم سالاري

6-2-سازمان مجاهدين انقلاب اسلامي

7-2-جبهه مشارکت ايران اسلامي

.... ادامه دارد ...

علوم سياسي ،مطا لعات منطقه اي

مشروطه و شگل گيري نخستين احزاب در ايران

هژموني چيست

جنگ رواني

جنبش وال استريت چيست به زبان ساده مختصر.

احزاب سياسي ايران 5

احزاب سياسي ايران 4

احزاب سياسي ايران3

احزاب سياسي ايران 2

احزاب سياسي ايران(1)

مقبوليت